ویدیو نگاری

ویدیو نگاری

اگر از آن دسته هستید که برای ویدیو نگاری منتظر یک اتفاق خاص هستید تا دوربین خود را روشن کنید، مطمئن باشید انتظار برای یافتن یک «سوژه» وقت تلف کردن است. این شما نیستید که سوژه ای را به وجود می آورید. جریان زندگی در خانه، محل کار، در خیابان یا در ماشین، همه و همه موضوع و سوژه هستند. همه چیز سوژه است، بستگی به نوع نگاه شما دارد. روزمره ترین اتفاق ها، وقتی با عینک دیگری دیده شوند، جالب و دیدنی می شوند. مهم تر از سوژه و موضوع، شیوه ی پرداخته شدن به آن است. همواره مطمئن باشید هزاران چشم منتظرند تا آنچه که می بینید را با آنها قسمت کنید. تکراری ترین و ساده ترین نکات، با روایت شخصی شما جان می گیرند و متفاوت می شوند.

 

چند سوژه احتمالی ویدیو نگاری

  • فرض کنید شب عید است. در روزنامه خوانده اید که کالاهای اساسی عید گران شده اند. در خیابان اصلی شهر متوجه می شوید که ترافیک مانند سال های گذشته نیست و در مقایسه با سال های گذشته از حجم « ترافیک شب عید» کاسته شده است. در افکار خود بین خبر روزنامه و کاهش تراکم ترافیک نسبت به سال های قبل ارتباط برقرار می کنید. چرا این ارتباط را با دیگران در میان نگذارید؟ کافی است دوربین خود را روشن کنید و با نشان دادن ترافیک خیابان و خواندن مطلب روزنامه، نظرتان را با مخاطب ویدیوتان در میان بگذارید.
  • وقتی در زمستان از تهران به شمال شهر نگاه می کنید، کوه ها را پوشیده از برف می بینید. در همین زمستان، گذر شما و دوستانتان به جاده های شمالی کشور، مثلا جاده چالوس، می افتد. هر چقدر در راه پیش می روید، از برفی که از مرکز تهران بر قله های البرز می دیدید خبری نیست. دوربین را روشن می کنید: «اگر از پشت پنجره خونتون، کوه ها رو نگاه می کنید و می بینید که برفیه … بدونید که دارین گول می خورید. من الان درست در دل کوه هستم و ایناها… همه چیز خشکه خشکه…» به نظرتان همین روایت ساده هست یک گزارش جالب نیست؟ مطمئن باشید که هست.‎
  • تحولات در کشورهای عربی، نقل محافل شده است. در پارک نشسته اید و وارد گفتگوی جمعی می شوید که مشغول بحث هستند. نظراتشان برایتان جالب است و جای دیگری آن را نشنیده اید. بعد از تمام شدن گفتگو می خواهید آن را با بقیه در میان بگذارید. دوربین موبایلتان را روشن می کنید، در پارک راه می روید و ضمن نشان دادن پارک، روی تصاویر صحبت می کنید و از خلاصه گفتگوها با آن جمع تعریف می کنید.

«سوژه ها» عجیب و غریب نیستند. دغدغه های روزمره، عمیق ترین سوژه برای پرداختن هستند. ساده ترین نکته ها، روزمره ترین «غرها»، گفتگوهای روزمره و زودگذر در دانشگاه، پارک یا تاکسی، جدیدترین تب و تاب ها و… می توانند سوژه یک ویدیونگاری (گزارش ویدیویی) شهروندان خبرنگار باشند.

 

ویدیو نگاری از چه چیزی؟

مهم نیست از چه فیلم می گیرید و ویدیو نگاری شما در چه موردی است. مهم این است که بدانید که این نگاه شماست که موضوعات را جذاب می کند. مهم این است که بدانید هر چه که با دوربین تان ثبت می کنید برای بینندگانی که در محل حاضر نبودند جذاب و جالب است. مهم این است که بدانید محصول کارتان هر چه باشد، حتما بیننده خود را پیدا می کند. آنچه که به عنوان نمونه در بالا آورده شد، هسته ی گزارش از موضوعات روزمره و پیش و پا افتاده است. به همین سادگی گزارشی اولیه ساخته شد. در ادامه‌ی مطلب یاد خواهیم گرفت که چگونه گزارش اولیه را به یک گزارش پخته تر تبدیل کنیم.

با پروراندن روحیه کنجکاو، پرسشگر و خلاق، ناخودآگاه همیشه آماده هستید تا از ساده ترین موضوعات، «سوژه» بیافرینید. آنوقت است که راضی نمی شوید حتی یک لحظه دوربینتان را (از دوربین گوشی تلفن همراه تا دوربین های حرفه ای تر) زمین بگذارید. اولین تاثیر چنین عادتی این است که در صورت رخداد ناگهانی حادثه ای پیش رویتان، همیشه وسیله ثبت و ضبط کردنش را با خود به همراه دارید، ارزشش را می دانید و آن را ثبت می کنید.

«همه چیز»! مطمئن ترین پاسخ به این پرسش است.

 

ویدیونگاری

مهم به تصویر کشیدن «ایده ای» است که در ذهن تان شکل گرفته. فرقی نمی کند با دوربین گوشی تلفن همراه تان فیلم می گیرید یا با حرفه ای ترین دوربین ها. اهمیت با محصولی است که در جا تولید می کنید. چنین رویکردی باعث می شود تا تعداد محصولاتتان زیاد بشود و فاصله ی «تراوش ایده در ذهن» یا «روی دادن یک حادثه» و «به تصویر کشیده شدنش»، بسیار کوتاه باشد. چنین طرز تفکری یک سود دیگر هم دارد: پس از مدتی وقتی مطمئن می شوید از هر «چیزی» می توانید سوژه ای برای به تصویر کشیدن پیدا کنید، نا خودآگاه به سمت «همواره حرفه ای تر» بودن پیش می روید. این روند باعث می شود تا پس از مدتی همواره آماده ی فیلم برداری باشید و همیشه بهترین و کاربردی ترین وسیله را همراه داشته باشید.

گاهی اتفاقات چنان غیر منتظره روی می دهند که فرصت برنامه ریزی قبلی ندارید. خودتان کدام را ترجیح می دهید: چون دوربین حرفه ای ندارید، سوژه یا اتفاق را از دست بدهید یا روایت گر اتفاقی باشید که دوربین شما تنها شاهد آن است؟

نکته قابل تامل تر اینجاست که همیشه همراه داشتن دوربین حرفه ای حسن به شمار نمی آید. گاهی یک دوربین کوچک یا دوربین موبایل، بهتر از یک دوربین حرفه ای می تواند حقایق و ایده ها را ثبت کند. برای دوربین های حرفه ای سخت تر است تا ایده ای را در جا ثبت کنند (مثلا شاید بیش از نیم ساعت زمان ببرد تا یک دوربین حرفه ای، نصب و آماده ی فیلمبرداری از یک صحنه شود) اما دوربین های غیرحرفه ای تر (مانند دوربین موبایل یا دوربین های کوچک عکاسی) بسیار سریع تر آماده فیلمبرداری و ثبت و ضبط می شوند (فاصله ی اراده برای فیلمبرداری تا شروع آن فقط فشار یک دکمه است).

اگر از یک فیلمبردار حرفه ای حسن یک دوربین غیرحرفه ای را سوال کنید، این پاسخ را می شنوید: عملکرد دوربین های غیرحرفه ای به عملکرد چشم نزدیک تر است، یعنی تصاویر روزمره و واقعی تری که رویت می کنند بیشتر از دوربین های حرفه ای است که در بیشتر موارد مجبور هستی برای تصویربرداری با آنها، تدارک ببینی.

 

چند مثال

همواره این مثال ها را به خاطر داشته باشید:

  • تمامی فیلم ها و عکس هایی که توسط دوربین موبایل خود گرفته اید و در کل تمام ویدیو نگاری های خود را به یاد بیاورید. نگاهی به آنها بیاندازید و ببینید تا چه اندازه در ثبت کردن خاطره ی آن لحظات نقش داشته اند. همزمان به «ناب بودن» و «غیر کلیشه ای» بودن تصاویری که با آنها ثبت کرده اید نیز فکر کنید. چند نفر در مقابل دوربین موبایل شما ژست گرفته اند؟ چه تعداد موقعی که با دوربین موبایل خود از آنها فیلم گرفته اید معذب بودند و برخورد جدی داشتند؟ قبول دارید که افراد در مقابل دوربین های غیرحرفه ای تر راحت ترند و شبیه تر به شخصیت اصلی خود ظاهر می شوند؟
  • شهروندانی که صحنه ی جان دادن یک جوان که با ضربات چاقو در میدان کاج تهران فوت کرد و مردم و نیروی انتظامی مناظره گر آن بودند، اگر در لحظه ی فیلمبرداری نگران کیفیت ویدیو نگاری و ویدیوی ضبط شده ی خود بودند و به دلیل همراه نداشتن دوربین حرفه ای، از ثبت آن اتفاق سرباز می زدند، شاید هیچ وقت آن اتفاق را ثبت نمی کردند و این حادثه و نحوه عملکرد ماموران نیروی انتظامی، حتی به اطلاع مسئولان آن نیز نمی رسید. همین سوال را می توان در مورد صدها فیلم دیگری که شهروندان ضبط می کنند و بر روی اینترنت قرار می دهند، پرسید.

با چنین دیدگاهی بهتر است در هنگام تهیه همان دم دستی ترین دوربین (مثلا گوشی تلفن همراه که مجهز به دوربین است) نکاتی ک در ادامه می‌آید را در نظر داشته باشیم تا ویدیو نگاری بهتری در انتظارمان باشد.

 

چه دوربینی تهیه کنیم؟

برای ویدیو نگاری خود، دوربینی تهیه کنید که حداقل:

  • به فرمت های رایج، تصویر را ضبط کنند. حداقل کیفیت مطلوب را فایل هایی با فرمت MP4 دارند. این فایل ها در عین با کیفیت بودن، کم حجم هستند، به سرعت منتقل می شوند و روی اکثر پخش کننده ها نیز پخش می شوند.
  • کیفیت ضبط صدای مناسب داشته باشد. معمولا دوربین هایی که حداقل کیفیت خروجی شان حداقل MP4 است، کیفیت خوب ضبط صدا بر روی تصاویر را دارند (بعضی گوشی های قدیمی تر با کیفیت ۳GP تصاویر را ضبط می کنند که چندان مطلوب نیست).
  • انتقال تصاویر از آنها به کامپیوتر یا مستقیم بر روی اینترنت آسان باشد. دوربین ها یا گوشی های تلفن دوربین داری که با کابل های نامتعارف به کامپیوتر متصل می شوند، معمولا دردسرساز هستند. رایج ترین اتصال، USB است که همه جا در دسترس است.
  • قابل حمل و حتی مخفی کردن باشند. مثلا در مواردی خاص (مانند اعتراض های خیابانی) گوشی های تلفن همراه کاراتر هستند. چون در صورت لزوم، پوشش و توجیه کافی برای حمل شدنشان وجود دارد زیرا دلیل به همراه داشتن یک تلفن همراه قابل توجیه تر از مثلا یک دوربین عکاسی است؛ تلفن همراه، برای حمل شدن است.

 

در ویدیو نگاری چه چیزی مهم است؟

فراموش نکنید: مهم تولید کردن است؛ ایده تان را فدای هیچ چیز نکنید.

پیشتر از معایب و مزایای فیلمبرداری با دوربین های آماتوری گفتیم. فهمیدیم ثبت کردن یک واقعه یا ایده با دوربین های آماتوری مانند موبایل، مزایایی دارد که معایب فیلمبرداری با این دوربین ها را پوشش می دهد. در این بخش از مقاله کوشش می شود با گوشزد کردن چند نکته، خطاهای رایج در فیلمبرداری های آماتوری را به حداقل برسانیم تا ویدیو نگاری نهایی ما بهترین کیفیت را داشته باشد.

 

چند نکته قبل از شروع ویدیو نگاری

قبل از شروع ویدیو نگاری (فیلمبرداری) با دوربین های آماتوری، این نکات را به یاد داشته باشید:

اول – حافظه ی دوربین سیار یا موبایل خود را چک کنید. غیرحرفه ای ترین اتفاق در هنگام ویدیو نگاری، تکمیل شدن ظرفیت حافظه دوربین است. بعد از چند بار فیلمبرداری و چک کردن حافظه دوربین، به تجربه می فهمید که دوربین شما به ازای هر دقیقه فیلمبرداری، چه حجم از حافظه را به خود اختصاص می دهد. براساس این تجربه، حافظه مورد نیاز را برای دوربین خود تهیه کنید. به یاد داشته باشید همیشه استفاده از بالاترین کارت حافظه، بهترین شیوه برای حصول اطمینان از داشتن ظرفیت کافی در هنگام فیلمبرداری نیست (ممکن است حافظه زیاد، باعث از کار افتادن دوربین بشود).

نکته دیگر اینکه از نگهداری فیلم هایی که پیشتر گرفته اید، بر روی حافظه سیار دوربین خود، جدا خودداری کنید. این کار علاوه بر اشغال حافظه دوربین، ریسک کار ویدیو نگاری را نیز زیاد می کند. مثلا اگر بر اثر حادثه ای، دوربین خود را از دست بدهید، تمام ویدیو نگاری های خود را نیز از دست می دهید یا اگر دوربین خود را گم کنید، تمامی فیلم های خود را که ممکن است شامل فیلم های خصوصی و خانوادگی تان باشد را از دست بدهید. همواره در اولین فرصت پس از ویدیو نگاری و فیلمبرداری، فیلم ها را به کامپیوتر یا حافظه ی جانبی منتقل کنید و آنها را از روی دوربین پاک کنید.

دوم – دوربین خود را پیش از حضور در صحنه یا بیرون رفتن از خانه، تنظیم کنید. مثلا با مراجعه به تنظیمات دوربین خود، آن را در بالاترین کیفیت ضبط قرار دهید. در حال حاضر دوربین موبایل ها قادرند حداقل تصاویر با اندازه ۴۸۰*۶۴۰ و با سرعت ۳۰ فریم در ثانیه، تصویر بگیرند. همانطور که پیشتر نیز گفته شد، بهترین و کم حجم ترین فرمت برای ویدیو نگاری ، فرمت MP4 است.

سوم – باطری دوربین خود را همواره پر و در حالت آماده باش نگه دارید.

پیش از شروع فیلمبرداری این اصطلاحات را نیز به یاد داشته باشید:

الف- شات (shot): تصویر متحرکی است با یک موضوع.
ب- Tilt: به حرکت دوربین به سمت بالا و پایین، تیلت می گویند.
ج- Pan: به حرکت دوربین به سمت چپ و راست، پن می گویند.

ویدیو نگاری

حالا نوبت فیلمبرداری است. با دوربین های آماتوری، حرفه ای فیلمبرداری کنید؛

اینگونه:

اول- در فیلمبرداری با دوربین های آماتوری، مهم ترین نکته، توجه به حرکات دوربین است. چون دوربین های آماتوری، عمدتا دوربین های کوچکی هستند، هرگونه حرکت سریع یا نا به جا، با شدت بیشتری در تصویر منعکس می شود. به یاد داشته باشید تصاویر با دوربینی که کمتر یا آرام تر حرکت کرده اند حرفه ای تر به نظر می رسند. اگر می خواهید در هنگام فیلمبرداری دوربین خود را، برای نشان دادن تصاویر مختلف حرکت دهید این نکات را به یاد داشته باشید:
الف- عادت کنید هر شات شما دست کم ده ثانیه باشد. یعنی وقتی دوربین را بر روی سوژه ای روشن می کنید، بدون حرکت یا هر گونه تغییر شاتی، دست کم از آن ده ثانیه فیلم بگیرید و (اگر بیشتر نیاز نداشتید) شات را عوض کنید. غیرحرفه ای ترین شیوه ی فیلمبرداری این است که مدام شات را عوض کنید بدون آنکه از هر شات، مقدار کافی تصویر داشته باشید.

ب- از Zoom کردن با دوربین تا آنجایی که ممکن است خودداری کنید. بهتر از Zoom کردن این است که پس از اینکه شات عریض تر را فیلمبرداری کردید، به محل واقعه (سوژه ای که می خواستید روی آن زوم کنید) نزدیک شوید و از نزدیک و به حالت عادی (و نه Zoom شده) از آن فیلم بگیرید. اگر احتمال خطر وجود دارد یا امکان تصویر برداری از نزدیک نیست، ابتدا یک شات عریض را فیلمبرداری کنید. سپس روی سوژه مورد نظر Zoom کنید و بدون حرکت دادن دست خود، برای مدت حداقل ده ثانیه، از سوژه مورد نظر فیلم بگیرید.

اگر متوجه شدید شات Zoom شده، کیفیت مناسب ندارد، شاید لازم باشد روی آن صحبت کنید و توضیح بدهید که منظورتان از این تصویربرداری چیست. باز هم یادآوری می شود در هنگامی که از دوربین های کوچک استفاده می کنید و روی سوژه ای Zoom می کنید، لرزش دستان، راحت تر به تصویر منتقل می شود. دوربین را دو دستی بگیرید. اگر در شرایطی می خواهید از بالای سر فیلمبرداری کنید، دوربین را بالا برده و در صفحه نمایش آن کنترل کنید از چه فیلم می گیرید. لرزش دست در این حالت زیاد است.

دوم- در دوربین های آماتوری، معمولا میکروفون در درون دستگاه تعبیه شده است. با شناسایی محل قرار گرفتن میکروفون، مواظب باشید آن را با دست خود نپوشانید. به یاد داشته باشید چون میکروفون بر روی دوربین سوار است (و به سوژه نزدیک نیست)، ممکن است صدای شما را بهتر از صدای محیط ضبط کند، در نتیجه سر و صدا نکنید.

سوم- وقتی دوربین را به سمت سوژه روشن کردید، پیش از ضبط کردن، تصویر را درست نگاه کنید تا شفافیت کافی را داشته باشد. از آنجا که تنظیم تمرکز و شفافیت اکثر دوربین های آماتوری در حالت خودکار است (Auto Focus) شاید لازم باشد، در صورت مات بودن تصویر، یک بار دوربین را روشن و خاموش کنید. روش دیگر این است که معیارتان را، شفافیت تصویر در دورترین نقطه، قرار دهید.

برای اینکه به سیستم خودکار دوربین کمک کنید تا سریعتر فوکوس کند، دوربین را بدون حرکت به سمت کفش های خود (که نقطه بی نهایت تصویر حساب می شود) نگه دارید تا شفاف ترین تصویر را ببینید. حالا دوربین شما قادر است از دورترین نقاط نیز، تصویری شفاف ضبط کند.

چهارم- تا حد امکان به سوژه نزدیک شوید. گوشی یا دوربین کوچک خود را ثابت نگه دارید، حتی می توانید از نرده های خیابان، لبه ی پنجره یا حتی حاشیه ی دیوار به عنوان تکیه گاه استفاده کنید و از لرزش بیش از حد دوربین بکاهید.

پنجم- یک فیلم قابل قبول معمولا از مجموعه ای تصویر دور و نزدیک و خیلی نزدیک ساخته می شود. پس از اینکه از یک نمای ثابت سوژه مورد نظر را فیلمبرداری کردید، نماهای بسته یا نزدیکتر از حاشیه ی سوژه را نیز تهیه کنید.

ششم- تصویر کم نور، بی ارزش است. سعی کنید در بهترین نور فیلمبرداری کنید. اگر در نور روز فیلمبرداری می کنید، به گونه ای بایستید که نور خورشید پشت سر شما و دوربین باشد. اگر در محیط سربسته فیلمبرداری می کنید، منبع نور را پشت سر خود و دوربین بگذارید. مراقب باشید سایه ایجاد نکنید. اگر در شب فیلمبرداری می کنید، سوژه را به منبع نور نزدیک کنید. اگر منبع نوری در اختیار ندارید، از امکان فیلمبرداری در شب دوربین (Night Mode) که در دوربین های آماتوری نیز موجود است استفاده کنید. در این حالت تصویر شما سیاه و سفید ولی پرنور می شود.

هفتم- بهتر است هر شات را در یک فایل قرار دهید. یعنی دوربین را روشن کنید، یک شات تصویر بگیرید و تصویربرداری را متوقف کنید. بدین ترتیب، بر روی یک فایل، یک شات ضبط شده است. برای شات بعدی دوباره دکمه ی ضبط را بزنید و به همین ترتیب ضبط کنید. اینگونه، کار انتقال، تفکیک و مونتاژ ساده تر می شود.

هشتم- به یاد داشته باشید مزیت تصویری که ضبط می کنید، علاوه بر ثبت کردن واقعه، ثبت کردن واکنش تماشاچی ها نیز است. اگر مثلا از درگیری خیابانی پلیس و مردم، فیلم می گیرید، تصویر اعمال خشونت توسط پلیس مهم است، اما می توانید با چرخاندن دوربین به سمت مردم، واکنش آنها را نیز ثبت و ضبط کنید. در واقع به یاد داشته باشید بسیاری از وقایع و حوادث تکراری هستند و تنها زمانی که با واکنش مردم در هم آمیخته می شوند، مفهوم جدیدی می گیرند.

نهم- در ضبط های مخفیانه، قرار دادن دوربین در کیف یا جیب و روشن نگه داشتنش (به سمت سوژه ای نامعلوم یا بی ربط) به گونه ای که صدا را ضبط کند، کارآمد است. معمولا جذابترین صحنه ها در فیلم های مستند، متعلق به زمانی است که می دانید فیلمبردار آن را مخفیانه ضبط کرده است.

دهم- بعد از انتقال تصویرهایتان به کامپیوتر و پیش از شروع مونتاژ، شاید بد نباشد تصاویر لرزان دوربین های آماتوری را کمی ثابت تر و قابل استفاده تر کنید. برای اینکار نرم افزارهای لرزه گیر مجانی وجود دارد که لرزش دستان را به حداقل می رسانند و تصویر را ویرایش می کنند. یکی از بهترین های آن را می توانید از اینجا دریافت کنید.

یازدهم- اگر در موقعیتی مجبور به فرار یا ترک ناگهانی صحنه شدید، در صورت امکان دوربین خود را روشن نگه دارید، ولو اینکه دوربین در جیب شما باشد. هیچ صحنه ای را از دست ندهید.

دوازدهم- خود و اطرافیان تان را به خطر نیاندازید. اگر از حادثه ای فیلم برداری می کنید که ممکن است بعدها باعث به دردسر افتادن شما شود، در فیلم برداری خود دقت کنید تا میزان خطرهای احتمالی را بیش از پیش کاهش بدهید. به عنوان مثال در فیلم برداری از چهره ها و یا علامات مشخصه دقت کنید.

سیزدهم- باز هم این نکته را به یاد داشته باشید، که هیچ سوژه ای را فدا نکنید. حتی اگر ثبت تصویر به قیمت زیر پا گذاشتن تمام قوانین بالا بود. تنها یک قانون را هیچ وقت زیر پا نگذارید: ریسک نکنید و جان خود را به خطر نیاندازید.

تصویربرداری با دوربین های حرفه ای، کیفیت تصویر بهتری به دست می دهد اما به دلیل حجیم بودن، سرعت در کار را کم می کند. اگر قصد فیلمبرداری با دوربین های حرفه ای (که متدوال ترین آنها برای تلویزیون، دوربین های Z1، Z7 و DSR هستند) یا تصویربرداری حرفه ای با دوربین های حرفه ای تر خانگی دارید، به این نکات توجه کنید:

الف) استفاده از سه پایه

در ویدیو نگاری استفاده از سه پایه، حرکات زاید دوربین را کم می کند و در نتیجه تصویر بهتری به دست می آید.

برای استفاده از سه پایه این نکات را به خاطر بسپارید:

الف – مرحله ۱

سه پایه ها معمولا تاشو هستند. وقتی بازوهای سه پایه را باز کردید، از محکم بودن گیره های نگه دارنده، مطمئن شوید. در غیر اینصورت بعد از قرار دادن دوربین، ممکن است سه پایه از تنظیم خارج شود.

الف – مرحله ۲

 بعد از محکم کردن گیره ها، به «تراز حباب داری» که در پایین دسته ی متحرک سه پایه است دقت کنید. این تراز به منظور اطمینان از افقی بودن دوربین با سطح زمین تعبیه شده است، یعنی سه پایه درست بر روی سطح زمین قرار گرفته و به اصطلاح دوربین بر روی آن «کج» نیست. حباب درون تراز باید در وسط دایره مرکزی و نه در خارج از آن قرار گرفته باشد. اگر حباب بیرون دایره است، با جا به جا کردن طول پایه ها، آن را به وسط دایره مرکزی هدایت کنید.

سه پایه

الف – مرحله ۳

دسته سه پایه برای جا به جا کردن دوربین (Pan-tilit) است. پس از انجام حرکت در هنگام تصویربرداری، می توانید با چرخاندن سر دسته، آن را در جای خود قفل کنید و مانع حرکت ناخواسته ی آن بشوید.

ویدیو نگاری

قسمت اول مقاله ویدیو نگاری

ب) فیلمبرداری؛ اولین گام از ویدیو نگاری

ب – مرحله ۱

مطمئن باشید به اندازه ی کافی نوار یا حافظه برای ویدیو نگاری در اختیار دارید. از چند بار ضبط کردن بر روی یک نوار خودداری کنید. باطری دوربین را نیز کنترل کنید. فراموش نکنید که در فیلمبرداری با دوربین های حرفه ای، به میکروفون های External، مانند میکروفون های یخه ای نیز نیاز دارید.

ب – مرحله ۲

پیش از آغاز به ضبط، براساس میزان نور محیط، باید White Balance دوربین را تنظیم کنید. برای این کار معمولا دکمه ای به همین نام روی بدنه ی دوربین وجود دارد، در غیر اینصورت آن را در تنظیمات دوربین خود پیدا کنید. در نقطه ای روشن، یک کاغذ سفید را مقابل دوربین (در فاصله دو متری) قرار دهید و دکمه ی White Balance  را فشار دهید.

ب – مرحله ۳

بهتر است دوربین را از Auto Focus خارج کنید و Focus را دستی انجام دهید. برای اینکار بهتر است معیار، وضوح تصویر در دوربین نقطه (نقطه بی نهایت) باشد. بایستید و دوربین را به سمت کفش های تان بگیرید، Focus را بر روی کفش هایتان تنظیم کنید تا شفاف ترین تصویر را ببینید. حالا دوربین در نقطه ی بی نهایت تنظیم شده است.

ب – مرحله ۴

اگر می خواهید مصاحبه ای انجام دهید، مصاحبه شونده را مقابل دوربین بنشانید و خود نیز کنار دوربین بنشینید. از مصاحبه شونده بخواهید شما و نه دوربین را نگاه کند. تصویر را به گونه ای تنظیم کنید، که فرد مصاحبه شونده در گوشه ای از تصویر باشد. اگر شما در سمت چپ دوربین نشسته اید و مصاحبه شونده شما را نگاه می کند، دوربین را به گونه ای تنظیم کنید که مصاحبه شونده در گوشه ی سمت راست باشد و در سمت چپ تصویر فضای خالی یا اصطلاحا «خط دید» داشته باشد.

ویدیو نگاری

ب – مرحله ۵

پس از آنکه سوال ها را پرسیدید و مصاحبه شونده پاسخ گفت، می توانید خود نیز مقابل دوربین بنشینید و سوالهای تان را بپرسید، به این ترتیب، با تدوین می توانید هم خود در تصویر باشید هم مصاحبه شونده. برای اینکار یک نکته را به خاطر بسپارید، هیچ تغییری در جهت دوربین ندهید. دوربین را درست کنار مصاحبه شونده، در جهتی قرار دهید، که کنار شما بود. یعنی اگر در هنگام مصاحبه دوربین در سمت چپ شما مقابل مصاحبه شونده بود، در هنگام ضبط پرسش ها نیز باید همانجا، در سمت چپ مصاحبه شونده، قرار بگیرد. در غیر اینصورت خط افق را رد کرده اید (Croos the Line).

ویدیو نگاری

ب – مرحله ۶

پس از پایان مصاحبه، از مصاحبه شونده بخواهید به صحبت کردن ادامه بدهد. از حرکات دست یا چشم مصاحبه شونده، بدون دیده شدن لب هایش فیلم بگیرید. می توانید از فاصله دور هم از او فیلمبرداری کنید. به این تصاویر Cut away  می گویند و در تدوین تصویر، کمک بسیاری می کنند.

ب – مرحله ۷

پس از پایان کار، نوار را از دوربین در بیاورید و حتما آن را قفل کنید تا امکان ضبط کردن دوباره بر روی آن وجود نداشته باشد.

ویدیو نگاری

ب – مرحله ۸

به یاد داشته باشید در طول مصاحبه بهتر است، با گوشی، به صدای مصاحبه شونده گوش کنید تا اگر اختلالی در میکروفون یا ضبط صدا پیش آمد، به سرعت متوجه شده و آن را اصلاح کنید.

ب – مرحله ۹

می توانید در طول مصاحبه شات های متفاوتی ضبط کنید. برای اینکار می توانید پس از پاسخ هر سوال، زوم دوربین را عوض کنید و شات های بسته یا بازتری را فیلمبرداری کنید. در این کار افراط نکنید.

پیشرفت در تصویربرداری، در نتیجه تکرار و تمرین حاصل می شود. باید مدام فیلم بگیرید و نتیجه کار خود را با تصاویر حرفه ای (مثلا تصاویری که از تلویزیون پخش می شود) مقایسه کنید. توجه داشته باشید رعایت نکات «فیلمبرداری حرفه ای» حتی زمانی که با دوربین های آماتوری فیلم برداری می کنید، باعث می شود محصول شما حرفه ای تر به نظر برسد.

 

چگونه فیلم بگیریم که ویدیو نگاری گویایی داشته باشیم؟

اگر سوژه ای به ناگهان جلوی تان ظاهر می شود و می خواهید بدون برنامه ریزی قبلی فیلم بگیرید این نکات را به یاد داشته باشید:

برای سرعت در تهیه گزارش و حفظ «حس» آن، چند جمله را در ذهن تان مرتب کنید تا در هنگام ضبط تصویر، آن را توضیح دهید. برای این کار به محض شروع فیلمبرداری، صحبت کردن و گزارش دادن را شروع نکنید. دست کم چند ثانیه را در سکوت فیلمبرداری کنید و سپس شروع به صحبت کردن کنید و پس از پایان نیز چند ثانیه در سکوت فیلمبرداری کنید.

لازم نیست چیزی که در تصویر مشخص است، توضیح دهید (توضیح واضحات). از نکاتی بگویید که بیننده نمی بیند یا ممکن است به آن توجه نکند. تحلیل کنید و دیدگاه خودتان را مطرح کنید. مثلا در تهران زندگی می کنید و قیمت برابری ارز با ریال ایران بالا رفته است. دولت می گوید وارد عمل شده و قیمت ارز را به حالت معمول پایین آورده است. در عبور از خیابان فردوسی تهران، عمده ترین مرکز تجمع صرافی ها، متوجه می شوید، نه تنها قیمت ارز پایین نیامده، که حتی بسیاری از صرافی ها و مراکز فروش ارز، به دلیل نوسان قیمت و امکان بالاتر رفتن نرخ برابری ارز با ریال، موقتا تعطیل هستند. دوربین موبایل خود را روی تابلوی قیمت های یکی از صرافی ها که هنوز هست روشن می کنید، چند لحظه سکوت و گزارش کردن را شروع می کنید. اولین جمله ای که به ذهنتان می رسد چیست؟ «این تابلوی صرافی است؟». این را که بیننده می بیند. جمله ی بهتر برای شروع گزارش کدام است؟

دولت ایران گفته نرخ برابری ارز را با ریال، کاهش داده… الان در کنار یک مغازه صرافی هستم، همونطور که در تابلو اش می بینید، نرخ ارزها تغییری با روزهای بحرانی نکرده. تنها چیزی که تغییر کرده (چرخش دوربین از روی تابلو به سمت خیابان برای نشان دادن مغازه های صرافی تعطیل)، این است که صراف ها و فروشندگان ارز آزاد به دلیل نوسان قیمت و بی ثباتی بازار، مغازه ها را بسته اند و ممکن است همین بحران را تشدید کند… (چند لحظه سکوت، دوربین خاموش).

در مواردی که ناگهان با سوژه ای برای فیلمبرداری مواجه می شوید و می خواهید به سرعت آن را ضبط و پخش کنید، بهتر است، کل محتوا را در یکبار فیلمبرداری جای بدهید. مانند مثال بالا. دیگر لازم نیست که یک بار از تابلوی فروش ارز فیلم بگیرید، یکبار از مغازه های بسته و بعد آنها را تدوین کنید. در این مورد سرعت و چکیده بودن مطلب شرط است.

اگر مجبور هستید درمورد مطالب مختلف، با تصاویر مختلف گزارش کنید، همواره به  فکر ارتباط تصاویر و مطالب هر بخش باشید. مثلا اگر می خواهید قیمت ارز را در دو شات مجزا ضبط کنید و از تابلوی نرخ ها شروع کنید، جملات را به گونه ای تنظیم کنید که از شات اول به دوم، مرتبط باشند.

از حرکات زاید دست یا Zoom  کردن های افراطی خودداری کنید. هر چقدر تصویرتان ساده تر باشد، گویاتر است.

هیچ نکته ای را از قلم نیاندازید. اگر مجبور به ضبط مخفیانه شدید در گزارش تان همین نکته را نیز بگنجانید، یعنی بگویید: به دلیل اینکه پلیس زیاد است، مجبور به ضبط مخفیانه هستید و شاید لرزش دستانتان زیاد باشد. همین نکته «ارزش افزوده» گزارش شما می شود، نسبت به دیگران.

 

وقتی از قبل می دانید از چه می خواهید فیلم بگیرید…

با برنامه ریزی به فیلمبرداری بروید. برنامه ریزی برای فیلمبرداری یعنی اینکه ساختار و جزئیات کارتان را بدانید و روی کاغذ نوشته باشید.

بر روی یک کاغذ، جدولی با دو ستون و چند ردیف رسم کنید. یکی از ستون ها شرح تصویری است که می خواهید بگیرید و ستون دیگر متن گزارش یا دلیل تصویربرداری است. مثلا در مثال قیمت ارز:

شات ها گزارش
Close Up از تابلوی مغازه صرافی دولت ایران گفته نرخ برابری ارز را با ریال، کاهش داده… الان در کنار یک مغازه صرافی هستم، همونطور که در تابلواش می بینید، نرخ ارزها تغییری با روزهای بحرانی نکرده.
Pan از تابلوی مغازه صرافی به خیابان این است که صراف ها و فروشندگان ارز آزاد به دلیل نوسان قیمت و بی ثباتی بازار، مغازه ها را بسته اند.
شات از خیابان همین امر ممکن است باعث بحران شود.

بر این اساس با داشتن لیست شات ها، به راحتی و با برنامه ریزی فیلمبرداری می کنید.

از تصویربرداری زائد خودداری کنید. هر چقدر خلاصه تر و با برنامه تر فیلم بگیرید، عملیات تدوین آسان تر خواهد بود.

بسیاری از گزارشگرها، اگر فرصت برنامه ریزی پیش از تولید را داشته باشند، پیش از تهیه ی گزارش، یک بار به محل فیلمبرداری می روند. سپس شات ها و تصاویر احتمالی که می خواهند فیلمبرداری کنند را بر روی کاغذ رسم می کنند تا تصوری از جزییات فیلمبرداری و مراحل آن در دست داشته باشند. در این تصاویر، مشخص می کنند که از چه زاویه ای فیلمبرداری می کنند یا تنوع شات هایشان چگونه خواهد بود.

در پیدا کردن سوژه ها حریص و در پرداختن به آنها خلاق باشید. نکات ساده و روزمره زندگی از «دریچه ی دوربین شهروندان» دیدنی تر هستند.

تدوین فیلم و ویدیو نگاری

برای تدوین ویدیو و آماده کردن ویدیو نگاری نهایی خود، نرم افزارهای گوناگونی وجود دارد. مشهورترین نرم افزار بر روی کامپیوترهای اپل، Final Cut Pro و بر روی کامپیوترها با سیستم عامل ویندوز نرم افزارهایی مانند Windows Live Movie که روی ویندوز نصب شده است تا نرم افزارهای حرفه ای تری مانند Edius Video Editor و Adobe Premiere و Video Studio است. پایه ی کار کردن با همه ی این نرم افزارها یکی است، اما برای سهولت کار، پایه را اینجا بر نرم افزار Windows Live Movie می گذاریم.

بعد از انتقال ویدیوها از دوربین به کامپیوتر، آنها را از طریق گزینه Browse video files در نرم افزار، پیدا کنید. سپس با انتخاب  فایل های مورد نظر آنها را در نرم افزار باز (Open) کنید. بدین ترتیب می توانید با کشیدن و گذاردن (Drag and Drop) ویدیوها را در Timeline یا ردیف تدوین قرار دهید، جایی که می توانید ویدیوهای خود را تدوین کنید و ویدیو نگاری نهایی خود را آماده کنید.

timeline

به ترتیبی که می خواهید، ویدیوها را پشت سر هم قرار دهید. اگر می خواهید بخشی از یک ویدیو را ببرید، روی آن بخش کلیک کنید و از گزینه Edit گزینه ی Split را انتخاب کنید. بدین ترتیب، ویدیو از جایی که روی آن کلیک کرده اید، به دو نیم تقسیم می شود. اگر می خواهید فقط بخشی از یک ویدیو را انتخاب کنید، از گزینه Edit گزینه ی Trim را انتخاب کنید. به این ترتیب می توانید با تماشای کلیپ، «ابتدا» و «انتهای» بخشی از ویدیو که به آن نیاز دارید را انتخاب کنید. با انتخاب بخش دلخواه، آن را Save کنید. مراحل ویرایش ویدیو نگاری شما کم کم رو به اتمام است.

ویرایش ویدیو

در طی فرآیند تدوین ویدیو نگاری معمولا می توان کلیپ های مختلف را پشت سر هم چید. اما اگر بخواهید، می توانید از رابط های گرافیکی (Transition) نیز استفاده کنید. برای اینکار، در انتها یا ابتدای کلیپ مورد نظر خود کلیک کنید و گزینه Animation را انتخاب کنید. سپس می توانید با آزمون و خطا گرافیک های موجود و تماشای نتیجه، یکی از آن ها را انتخاب کنید. توجه کنید در انتخاب رابط های گرافیکی، افراط نکنید.

می توانید به ویدیو نگاری خود متن نیز اضافه کنید. برای این کار سه گزینه وجود دارد:

  • Title: با انتخاب این گزینه می توانید به ابتدای ویدیوی خود، متنی را به عنوان تیتراژ یا آغاز ویدیوی خود استفاده کنید.
  • Caption: با انتخاب این گزینه می توانید «زیرنویس» اضافه کنید.
  • Creadits: با انتخاب این گزینه می توانید در انتهای ویدیو، متنی را به عنوان تیتراژ پایانی اضافه کنید.

با انتخاب هر یک از این گزینه ها، امکان انتخاب فونت و اندازه آن را نیز دارید.

برای ذخیره کردن ویدیو نگاری خود و آماده کردنش برای پخش، بر روی گزینه ی Save Movie کلیک می کنیم. فرمتی که برای Save کردن فایل خروجی انتخاب می کنید، بستگی به سرعت رایانه شما دارد.

اگر می خواهید فایل را سریع از طریق اینترنت بفرستید، فرمت MP4 را برای فرستادن انتخاب کنید. اگر می خواهید فایل را مناسب با پخش تلویزیونی Save کنید و سرعت در فرستادن تصویر اهمیت ندارد، بهترین فرمت MOV است. توجه داشته باشید ترجیحا اندازه ی تصویر را تغییر ندهید و در صورت لزوم (برای کم کردن حجم) از کلیشه ی پیشنهاد شده توسط نرم افزار پیروی کنید. متداول ترین اندازه های تصویر عبارتند از:

  • ۱۰۸۰*۱۹۲۰: برای فیلم ها با کیفیت HD
  • ۷۲۰*۱۲۸۰: برای فیلم ها با کیفیت HD
  • ۵۷۶*۷۲۰: برای فیلم ها با کیفیت DVD (متداول ترین اندازه تصویر هم برای پخش تلویزیونی هم برای پخش از طریق اینترنت)
  • ۴۸۰*۷۲۰: برای فیلم ها با کیفیت DVD
  • ۴۸۰*۶۴۰: برای فیلم ها با کیفیت VCD، این اندازه تصویر نیز برای پخش از طریق اینترنت متداول است.

این نکته را نیز به خاطر بسپارید که با بزرگ کردن تصاویر کوچک، کیفیت تصویر کاهش می یابد.

سایت‌های اشتراک تصویر

اگر از سایت های اشتراک گذاری تصویر مانند Youtube یا Vimeo استفاده می کنید، این نکات را به خاطر بسپارید:

با توجه به مطالبی که در مورد حجم فایل ارسالی پیش‌تر قبل ذکر شد، سعی کنید «قابل رویت ترین» کیفیت فیلم را ارسال کنید.

برخلاف تصور، ارسال فیلم، فقط بخش کوچکی از کار است، نام گذاری درست و توضیح آنچه که تصویر گرفته اید، گاهی از فیلم ارسالی مهم تر است:

نامگذاری (تیتر یا Title) برای ویدیو  را، خصوصا اگر از واقعه ی خبری مانند تظاهرات است، به هر دو زبان فارسی و انگلیسی انجام دهید. بهتر است تیتر انتخابی با جزییات و ساده باشد. شرح کوتاه واقعه، نام کشور (ایران)، شهر و محل حادثه را با ویرگول پشت سر هم ذکر کنید و سپس به انگلیسی نیز بنویسید. مثلا از حاشیه ی راهپیمایی پیروزی انقلاب اسلامی (۲۲ بهمن) در خیابان انقلاب بنویسید:

تظاهرات پیروزی انقلاب اسلامی در خیابان انقلاب تهران، ۲۲ بهمن، Iranian people demonstration, Iran, Tehran, Enghelab Street 89

به این ترتیب، امکان استفاده از ویدیو را برای غیرفارسی زبان ها نیز فراهم کرده اید. اگر گزارشتان، خبر فوری نیست، می توانید نامگذاری را به زبان فارسی و خلاقانه انجام دهید. تصور کنید برای یک مقاله، تیتر انتخاب می کنید. این نکته را به خاطر بسپارید که تیتر انتخابی، به گونه ای باشد که موتورهای جستجو، آن را پیدا کنند.

در بخش توضیحات (Description) توضیح کاملی از واقعه بنویسید. ساعت و تاریخ زمان حادثه را در توضیحات خود بیاورید. هر آنچه که در ویدیو به هر دلیلی نتوانسته اید منتقل کنید، در نوشته جبران کنید. اگر از تظاهراتی فیلم گرفته اید و به دلایلی نتوانسته اید در هنگام ضبط، توضیح کاملی بدهید، آن را در توضیحات ویدیو لحاظ کنید. همواره این نکته را به یاد داشته باشید که در روزهای پر خبر، میلیون ها چشم، در انتظار دیدن تصاویر و اطلاعات دست اول شهروندان روزنامه نگار هستند. تا آنجایی که می توانید، توضیحات را به زبان انگلیسی نیز بنویسید.

انتخاب Tag یا برچسب درست، به دیده شدن ویدیو شما کمک بسیاری می کند. کلمات کلیدی واضح و صریحی را به عنوان برچسب انتخاب کنید. به هر دو زبان فارسی و انگلیسی Tag کنید، اگر اسمی به دو صورت نوشته می شود، آن را به هر دو صورت تگ کنید. کلمات کلیدی را «فینگلیسی» نیز تگ کنید. مثلا تظاهرات در میدان انقلاب تهران را اینگونه تگ کنید:
تهران، خیابان انقلاب، تظاهرات، ۲۲ بهمن ۱۳۸۹،Iran,Tehran, 22 Bahman, 11 February 2011, Enghelab Street, .Enqelab Sreet, Protest, Tazahorat

تا آنجا که ممکن است سعی کنید ویدیوها را در سایت های اشتراک گذاری ویدیو، آپلود کنید و بعد لینک آن را در شبکه های اجتماعی همچون فیس بوک، به اشتراک بگذارید. ترجیحا از پورتال ویدیوی شبکه های اجتماعی نظیر فیس بوک استفاده نکنید، زیرا امکان جستجوی تصاویر در فیس بوک دشوارتر است.

ارسال ویدیو نگاری خود برای پخش تلویزیونی یا اینترنتی

اگر می خواهید ویدیوی خود را مستقیما برای پخش در تلویزیون یا استفاده در وب سایتی بفرستید، این نکات را به خاطر بسپارید:

همچنان می توانید ویدیو را با کیفیت مطلوب روی Youtube  آپلود کنید، اما گزینه ی Unlisted (anyone with the link can view) را، از میان گزینه های به اشتراک گذاشتن ویدیو انتخاب کنید. در اینصورت بعد از اتمام مراحل ارسال، می توانید لینک ویدیو را برای فرد گیرنده ارسال کنید، بدون اینکه ویدیوی شما در موتورهای جستجو، پیدا بشود.

استفاده  از FTP برای ارسال فایل ها، توصیه می شود. در بسیاری از موارد ارسال فایل ها از طریق FTP، این مزیت را دارد که حتی در صورت قطع شدن ارتباط اینترنتی در حین ارسال، امکان Resume  و ادامه ی عملیات ارسال بعد از وصل شدن مجدد اینترنت وجود دارد (یعنی در صورت قطع و وصل تماس، لازم نیست فایل را مجددا از ابتدا ارسال کنید).

استفاده از سایت های اشتراک گذاری فایل مانند ۴shared یا YouSendIt نیز یکی از شیوه های ارسال خصوصی ویدیو است؛ اما اولویت ندارد. از آنجا که خدمات مجانی این وب سایت ها، عمدتاً محدود است، ممکن است ارسال فایل، با اختلال مواجه شود.

آسان ترین شیوه، همواره با تجربه کردن پیدا می شود. راه های گوناگون ارسال ویدیو نگاری های خود را تجربه کنید و آن‌ها را از طریق بخش کامنت‌ها با ما در میان بگذارید.

 

۱ ستاره۲ ستاره۳ ستاره۴ ستاره۵ ستاره (اولین امتیاز را شما بدهید!)
پردازش...

دیدگاه